بهشتي آنلاين: نوحه مشهور نزار القطري

چهارشنبه اول اسفند 1386

نوحه مشهور نزار القطري

سيد ناصر بهشتي

شب 22 دي‌ماه هشتاد و شش در كربلا؛ هيچ‌كدام از زائراني كه در حسينيه حائري، جايي بسيار نزديك به حرم امام حسين عليه السلام، جمع شده‌ و به عزاداري پرداخته‌اند، نمي‌دانستند دوربيني كه گوشه حسينيه است، متعلق به صدا و سيماي ايران است. دوربين شبكه 3 روي مداح مجلس زوم كرده بود كه در لابه‌لاي نوحه عربي‌اش، بيت‌هايي هم به زبان فارسي مي‌خواند و در بين بخش‌هاي روضه به سينه‌زن‌ها «علي رأسي، علي رأسي» (به سر بزنيد) مي‌گفت.

اين نوحه عربي- فارسي بلافاصله به ساختمان جام‌ جم تهران رسيد و فقط با فاصله 2 شب از اصل ماجرا (ساعت 10 شب 24دي‌ماه) از شبكه 3 پخش شد. معجزه بلافاصله اتفاق افتاد؛ از همان شب، همه، چه بينندگان و چه مسئولان تأمين برنامه شبكه‌هاي ديگر، سراغ اين نوحه فارسي ـ عربي را مي‌گرفتند.

اما اين نوحه، در واقع نوحه (به معناي مرسوم بين ما) هم نبود. مداحي كه از دو روز بعد اسمش زيرنويس شد؛ الحاج نزار القطري، در واقع رجزي را از زبان امام حسين عليه السلام مي‌خواند. اين رجز و شعر از خطبه امام حسين عليه السلام در روز عاشورا خطاب به لشكر كوفيان گرفته شده بود و مضموني حماسي داشت.

مضمون حماسي نوحه با اجراي پانتوميك نزار القطري كه با لحن فارسي نابلدش كه براي ما شيرين است، در كنار پخش گسترده تلويزيوني همين يك نوحه آن هم در ماه محرمي كه سرماي بي‌سابقه مشتريان عزاداري‌هاي تلويزيوني را بيشتر از هر سال كرده بود باعث گل كردن آن شد. بلافاصله نسخه‌هاي ضبط شده نوحه به سايت‌ها و وبلاگ‌هاي فارسي راه ‌پيدا كرد و در پاساژ مهستان هم سي‌دي‌هاي حاوي همين يك قطعه نوحه تا 5 هزار تومان خريد و فروش مي‌شد؛ نوحه‌اي از مداحي كه تا به حال نمي‌شناختيم.

نزار القطري البته در خارج از ايران چندان ناشناخته نيست؛ او در عراق، كويت و قطر چهره‌اي بسيار معروف و محبوب است.

نزار فضل الله رواني، سي و چهار سال پيش در قطر به دنيا آمد. خانواده او هنوز هم در قطر و در محله شيعه‌نشين زندگي مي‌كنند. نزار بعد از پايان تحصيلات اوليه، براي آموختن علوم ديني به نجف آمد و در درس آيت‌الله سيستاني هم شركت كرد. او پنج سال هم در انگليس برنامه‌ريزي تلويزيوني خواند. از شش سال پيش در كويت اجراي برنامه كودك را به عهده گرفت. نزار كه خودش دو فرزند، كوثر 4 ساله و حسين 3 ساله را دارد، از آن تاريخ به بعد يك عموي تلويزيوني شد و چهره محبوب بچه‌هاي عرب.

اما معروفيت نزار وقتي به اوج رسيد كه سه سال پيش يك پسر بچه هفت ساله به اسم سجاد را كه از نوعي سرطان رنج مي‌برد و در سفري به مدينه در كنار قبر حضرت ام‌البنين سلام الله عليها، به طرز معجزه‌آسا شفا گرفته بود به برنامه‌اش آورد و با مدارك پزشكي قبلي و فعلي سجاد، ماجراي شفاي او را به بينندگان نشان داد. اين ماجرا باعث دو اتفاق شد؛ اول اينكه نزار برنامه‌اش در تلويزيون دولتي كويت را از دست داد و دوم هم اينكه نزار خودش هم مثل بينندگان متحول شد؛ قصيده‌اي در مدح حضرت ام‌البنين سرود و شروع به مداحي براي ائمه عليهم السلام كرد. نزار به دعوت شيعيان كربلا، به اين شهر آمد و از همين جا زبان فارسي را ياد گرفت. اگر توي اينترنت بگرديد، نوحه‌هاي بسياري از نزار پيدا مي‌كنيد كه عربي فارسي يا عربي انگليسي هستند. امروز نزار ساكن كربلاست. او در كنار مداحي، همچنان علاقه اصلي‌اش يعني برنامه‌سازي كودك را هم دنبال مي‌كند. سال گذشته او يك سريال 14قسمتي به اسم «قطار سريع» ساخت كه با دو عروسك به اسم‌هاي فرح و مرح، به شهرهاي مذهبي شيعيان مي‌رفتند و براي همين سريال به ايران و مشهد هم آمد. اين سريال كه از تلويزيون عراق و شبكه المنار لبنان پخش شد آن‌قدر طرفدار داشت كه نزار را به فكر ادامه ساخت برنامه با اين دو شخصيت عروسكي هم بيندازد. قرار است او سريال جديدي با عنوان «خاطرات روزانه (يوميات) فرح و مرح» هم بسازد كه احتمالا پخش آن طبق برنامه از 13 رجب آينده شروع خواهد شد. قرار است خود نزار در اين سريال، پدر فرح و مرح باشد. نزار القطري مداح محبوب محرم امسال ايراني‌ها، يك وبگاه كودكانه در نشاني ذيل دارد:

www.shiakids.net

در اينترنت مكانهاي مختلفي را براي يافتن پرونده صوتي يا تصويري قابل داونلود اين نوحه جستجو كردم، اما سرانجام يكي از همكارانم از طريق تلفن همراه آن را برايم ارسال نمود.

پرونده صوتي آن را ميتوانيد با كليك در اينجا دريافت كنيد. البته در قالب MP3 است، ولي كم حجم شده تا روي همراه نيز استفاده شود.

متن شعر وي به شرح ذيل است. عباراتي كه در بين علامت [] آمده اند، ترجمه هستند.

لم يا قوم تريدون ببغي و فساد
لم تسعون بقتلي بلجاج و عناد
[اي قوم! براي چه مي‌خواهيد به من ظلم و ستم بكنيد
و چرا با لجبازي مي‌خواهيد مرا بكشيد]

ليس والله سوانا خلف بعد النبي
فرض الله علي طاعتنا کل عباد
[به خدا به‌جز ما، پيامبر(ص) خانداني ندارد
و خداوند اطاعت از ما را بر همه بندگان واجب كرده است]

من له جد کجدي في الوري
او کشيخي فانا ابن العلمين
[براي چه كسي در اين عالم، جدي مثل جد من است
يا پدري مثل من دارد؟ من پسر دو مرد شاخص هستم]

فاطم الزهرا امي و ابي
قاصم الکفر ببدر و حنين
[فاطمه زهرا مادر من است و پدر من
درهم‌شكننده كفر در بدر و حنين است]

عبدالله غلاما يافعا
و قريش يعبدون الوثنين
[پدر من خدا را مي‌پرستيد در زماني كه پسري جوان بود
درحالي كه قريش بت‌ها را مي‌پرستيدند]

يعبدون اللات و العزي معا
و علي کان صل القبلتين
[قريش لات و عزي را مي‌پرستيدند
و پدر من به سوي هر دو قبله – بيت‌المقدس و مكه – نماز مي‌گذاشت]

و ابي شمس امي قمر
فانا الکوکب و ابن القمرين
[پدر من خورشيد است و مادرم ماه
پس من ستاره‌اي هستم، فرزند دو ستاره نوراني]

چيست تقصير من ي قوم که امروز جهاني
شده آماده به قتلم همه با تيغ و سناني
در شما نيست ز اسلام نه نامي و نشاني

انا عطشان و قد احرق نطقي و لساني
انا ظمئان و قد احرق قلبي و فوادي
[من تشنه‌ام و حرفم و زبانم مي‌سوزد
من تشنه‌ام و قلبم و جگرم مي‌سوزد]

زير خنجر شه لب تشنه حسين گفت:
تو ي شمر ستمكار
تو ي ملحد مکار
تو ي کافر غدار

اگر من نشناسي، بگويم بشناسي

حسينم و ضياء القمرينم، قتيل الودجينم
امام الحرمينم انا الفضه وابن الذهبينم
[من حسينم و روشنايي ماه و خورشيدم و كشته حسادتم
من امام دو حرم – مكه و مدينه – هستم. من گوهر و فرزند دو جواهرم]

منم شهپر جبريل، منم يه تقدير
منم نخله خوبان، منم زاده زهرا

منم عرش و منم فرش
منم کرسي و لوح و قلم و باعث يجاد دو عالم

انا مظلوم حسين
انا محروم حسين

منبع: بیشتر مطالب فوق از وبگاه پايگاه اطلاع رساني مديران ايران گرفته شده است، اما در برخی نقاط اصلاح شده یا تلخیص گردیده است. پرونده صوتی نوحه را خود بارگزاری کرده ام و ارتباطی به پایگاه اطلاع رسانی مدیران ندارد.

سرفصلها: مذهب

برچسبها: شيعه ، ايران ، حضرت سید الشهداء امام حسین علیه السلام ، نزار القطری ، مداحی ، نوحه